toxic

Scleroderma citrinum Pers. (1801)

tęgoskór cytrynowy (tęgoskór pospolity)
Scleroderma aurantium L.: Vaill.) Pers. · Scleroderma vulgare Hornemann.
Scleroderma citrinum
grupa owocników w różnym wieku, pod bukami, podłoże piaszczyste, skraj bagienka · group on sandy soil under hardwood (beech); 12.07.1998, Dolny Śląsk, lasy milickie
copyright © by Marek Snowarski
Scleroderma citrinum
owocnik w grupie, pod bukami, podłoże piaszczyste, skraj bagienka · on sandy soil under hardwood (beech)
Scleroderma citrinum
przekrój przez młody i średnio dojrzały owocnik · cros section of young & mature fruitbody
Scleroderma citrinum
Scleroderma citrinum

owocnik (Fruitbody)

Scleroderma citrinum
Owocnik kulisty lub bulwiasty, duży, do 100 mm średnicy; trzon szczątkowy w postaci pęku białawych strzępek; w różnych odcieniach żółci i brązu, czasem z odcieniem pomarańczowym lub cytrynowym; powierzchnia spękana na duże poletka i często z odstającymi łuskami.

Okrywa gruba, do kilku (5) mm; dojrzała rozrywa się nieregularnie na szczycie.

Wnętrze (gleba) początkowo białawe, szybko fioletowe, z wiekiem szaroczarne - na przekroju przypomina utarty mak, dojrzałe oliwkowobrązowe do zielonkawoszarego - sproszkowane; zapach silny, aromatyczny.

Sporocarp spherical or tuberous, large, up to 100 mm in diameter; stipe rudimentary in the form of a tuft of whitish mycelial strands; in various shades of yellow and brown, sometimes with orange or lemon tint; surface areolate and often with coarse scales.

Peridium thick, up to several (5) mm; mature ruptures irregularly at the apex.

Interior (gleba) initially whitish, soon violet, with age grey-black - in cross section reminds of ground poppy-seeds, mature olive-brown to greenish-grey - powdered; odour strong, aromatic.

zarodniki (Spores)

Zarodniki kuliste, powierzchnia kolczasta i siateczkowana; 7-15 µm średnicy.

Spores globose, surface spinose and reticulate; 7-15 µm średnicy.

występowanie

Bardzo pospolity. Owocniki wyrastają latem i jesienią, zwykle w grupach, na powierzchni ziemi lub nieco zagłębione, czasem na pniakach i pniach, przeważnie na ubogich, piaszczystych glebach w lasach iglastych, na obrzeżach lasów i poboczach dróg leśnych.

Very common specie. Fruitbodies grow mostly gregarious on poor, acid, sandy soils, mainly in coniferous forests & on forest edges.

wartość (Importance)

Trujący. Z uwagi na dość luźne zewnętrze i wewnętrzne podobieństwo do trufli oraz swoisty aromat, bywa używany jako grzyb przyprawowy. Nie należy jednak go w tej roli używać z uwagi na toksyczność.

Poisonous.

uwagi (Remarks)

Czasami używany jako przyprawa - być może z powodu utożsamiania w ludowej wiedzy z truflą - czyli w funkcji "trufli dla ubogich". Owszem tęgoskór ma dość przyjemny zapach i bulwiasty kształt, jest to jednak zupełnie inny gatunek niż trufla, w dodatku trujący.
Scleroderma bovista
S. bovista

space

Similar Scleroderma bovista can be distinguished by thinner peridium (ca. 1 mm) and distinct thick stalk.

Xerocomus parasiticus
Xerocomus parasiticus

space

Scleroderma citrinum is parasitized by rare, parasitic bolete Xerocomus parasiticus.

wybrane znaleziska · selected collections

Scleroderma citrinum
10f · 05 09 26 6
(Czechy, okolice Trzebonia)
spores: 10.5 × 10.5, Q= 1.0, N= 26
Scleroderma citrinum
11f · 05 10 01 14
(Czechy, Trebonsko, Luznice, Dvur Hamr)
Copyright © 1998-2017 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 15.02.2017.www · ostatnio zmieniana/last modified 02.12.2009 · została utworzona/was created 27.08.1998
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Scleroderma_citrinum.htm">tęgoskór cytrynowy - Scleroderma citrinum - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>