good edible

Tricholoma portentosum (Fr.) Quél. (1872)

gąska niekształtna (gąska siwka)
Tricholoma portentosum
pokrój · habit; 21.08.2005
copyright © by Darek Karasiński
Tricholoma portentosum
Tricholoma portentosum
Tricholoma portentosum
Tricholoma portentosum
Tricholoma portentosum
Tricholoma portentosum

owocnik (Fruitbody)

Kapelusz ciemno szarobrązowy, z żółtawymi, zielonkawymi lub nieco fioletowymi odcieniami i z wyraźnymi czarnymi promieniście ułożonymi włókienkami; 50-100(120) mm średnicy, początkowo dzwonkowato-wypukły, potem rozpostarty, z obłym garbkie; powierzchnia gładka, wilgotna nieco lepka, błyszcząca; brzeg długo podwinięty, ostry, z wiekiem pękający.

Blaszki białawe, szerokie, grubawe; szeroko przyrośnięte i nieco zbiegające ząbkiem; ostrze gładkie.

Trzon biały, plami się żółto-brązowo lub oliwkowo-brązowo; 50-80(100) × 10-30 mm, równogruby; pełny, twardy; powierzchnia wzdłużnie włókienkowata.

Miąższ biały do wodniście szarego; w centrum kapelusza i korze trzonu może żółknąć; cienkomięsisty w kapeluszu; zapach słaby mączny; smak łagodny, mączny.

Pileus dark grey-brown, with yellowish, greenish or slightly violet hues and with distinct black radially laid out fibrils; 50-100(120) mm in diameter, initially campanulate-convex, later plane, with an obtuse umbo; surface smooth, slightly viscid when moist, glossy; margin inrolled for a long time, acute, with age rimose.

Lamellae whitish, broad, somewhat thick; adnate and slightly notched; edge smooth.

Stipe white, stains yellow-brown or olive-brown; 50-80(100) × 10-30 mm, equal; solid, hard; surface longitudinally fibrillose.

Flesh white to watery grey; the centre of the pileus and the cortex of the stipe can yellow; thin-fleshed in pileus; smell weak farinaceous; taste mild, farinaceous.

zarodniki (Spores)

Wysyp zarodników biały. Zarodniki prawie kuliste do szeroko elipsoidalnych, gładkie, przejrzyste, 5-7 × 4-5.5 µm.

Spore print white. Spores subglobous to broadly ellipsoid, smooth, hyaline, 5-7 × 4-5.5 µm.

występowanie

Pospolita. Owocniki wyrastają późną jesienią, pojedynczo lub w grupach, w lasach iglastych i mieszanych, pod sosną, świerkiem, jodłą.

space

Common. Late fall, solitary or gregarious, in coniferous and mixed forests, under pine, spruce, Abies.

wartość (Importance)

Dobry i poszukiwany grzyb jadalny.

Good edible.

uwagi (Remarks)

Tricholoma terreum
T. terreum
Tricholoma virgatum
T. virgatum
Jest to pod względem pory występowania, siedliska i wartości jako grzyb jadalny jest to analog gąski zielonki (Tricholoma equestre) od której zresztą odróżnia się zupełnie innym zabarwieniem kapelusza i blaszek.

Jeśli chodzi o podobieństwo różnych cech (nie barwy) to gatunek ten należy do kręgu gąski rozdzielonej (Tricholoma sejunctum), dość podobna Tricholoma luridum różni się oliwkowo-brązową barwą kapelusza i prawie dwukrotnie dłuższymi (do 10 µm.) zarodnikami; inne gatunki z tego kręgu są bardziej zielono lub oliwkowo zabarwione.

Podobnie zabarwiona, pospolita gąska ziemista (Tricholoma terreum) jest drobniejsza, ma drobnołuseczkowatą powierzchnię kapelusza i szare blaszki. Porównaj też z innymi szaro zabarwionymi gąskami jak np. gąska pieprzna (Tricholoma virgatum).

Considering the time it appears, its habitat and value as an edible mushroom, it is analogous to Man on Horseback (Tricholoma equestre), from which it differs in a completely different colour of the cap and the gills.

As far as resemblance of various characteristics is concerned (with the exception of colour), this species belongs to the circle of Tricholoma sejunctum, a quite similar Tricholoma luridum differs in the olive-brown cap and nearly twice as long ( up to 10 µm.) spores; other species of the kind are more green or olive coloured.

Similarly coloured, common Tricholoma terreum is tinier, has squamulose pileal surface and gray gills. Compare also with other grey coloured Tricholoma such as e.g. Tricholoma virgatum.

wybrane znaleziska · selected collections

Tricholoma portentosum
4f · 061111.1.jgadek (Joanna Gądek)
(okolice Buska Zdroju) bór sosnowy
Tricholoma portentosum
3f · 081012.1.jgadek (Joanna Gądek)
(Międzybrodzie Bialskie) górski las mieszany z przewagą świerka i sosny
Tricholoma portentosum
7f · 3.mk (Marek Kozłowski)
Copyright © 2003-2017 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 15.02.2017.www · ostatnio zmieniana/last modified 15.12.2011 · została utworzona/was created 20.02.2003
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Tricholoma_portentosum.htm">gąska niekształtna - Tricholoma portentosum - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>