Russula atropurpurea (Krombh.) Britzelm., Bot. Zbl. 54: 99 (1893)

gołąbek ciemnopurpurowy
Russula krombholzii Shaffer · Russula rubra Cooke · Russula undulata Velen.
na stronie — owocnik · zarodniki · cystydy · skórka kapelusza · występowanie · znaleziska
Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy)
grupa pod dębami; 02.10.2001, Dolny Śląsk, dolina Odry; copyright © by Marek Snowarski
Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy)
Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy)
Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy)
grupa w podmokłym miejscu db/bk
Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy)
spores from spore print, in Melzer (Zaiss 100x/1.3/Phv, planachr., Oil.im., green interf. filter)

owocnik

Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy)
Kapelusz żywo ciemnoczerwony, krwisty, karmazynowy, purpurowoczerwony, w centrum może być ciemniejszy do czerwonoczarnego, w miejscach wypłukanych plamisty żółtawoszary, szarolila; formy ciemnoróżowe, czerwonofioletowe, brudnolila, szaro-oliwkowo-brązowawe; duży, 40-100(120) mm średnicy, dość masywny, początkowo półkulisty, potem rozpostarty, z wiekiem wklęsły, szeroko lejkowaty, nieregularnie pofałdowany; brzeg tępawy, falisty, na starość nieco karbowany; skórka gładka, w czasie wilgotnej pogody lepkawa, błyszcząca; silnie zrośnięta z miąższem, z trudem daje się oderwać na brzegu lub jedynie do połowy promienia kapelusza.

space

Trzon masywny, 30-80(100) × 15-30 mm, równogruby; powierzchnia biała, z wiekiem jasno brudnożółtawa, rzadko miejscami nabiegła różowo, u podstawy czasem z rdzawymi plamami, gładka, u szczytu nieco żeberkowana; wnętrze początkowo pełne i zwarte, z wiekiem kruchy o watowatym wnętrzu.

space

Z FeSO4 pomarańczowo-różowy. Z gwajakiem reakcja pozytywna, szybka lub wolna. Z fenolem różowo-brązowawa.

zarodniki

Barwa wysypu zarodników czysto biała. Zarodniki szeroko elipsoidalne, dość grubo brodawkowate, z delikatną siateczką, niepełną, łysinka słabo amyloidalna, 7.2-9 × 5.7-7.2 µm. Podstawki 30-50 × 4-9 µm.

cystydy

Cystydy liczne, wrzecionowate, z krótkim kończykiem, błękitniejące w sulfowanilinie, 70-100(120) × 7-13 µm.

skórka kapelusza

W skórce kapelusza dermatocystydy, wydłużone, bez lub 1-2 członowe, 50-80 µm długości, 6-9 µm średnicy, bez inkrustacji. Zakończenia komórek skórki kapelusza rozgałęzione, (3)4-6 µm średnicy.

występowanie

Dość częsty. Owocniki wyrastają od lata do jesieni. Gatunek o szerokim spektrum ekologicznym. Występuje w lasach liściastych i iglastych. Forma typowa znajdowana jest w miejscach suchych w lasach sosnowych z domieszką dębów.
znalezisko 20000730.15.00 - Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy); Dolny Śląsk, lasy milickie
2f · 20000730.15.00
leg. Marek Snowarski
/Dolny Śląsk, lasy milickie/
znalezisko 20011002.10.01 - Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy); Dolny Śląsk, dolina Odry
3f · 20011002.10.01
leg. Marek Snowarski
/Dolny Śląsk, dolina Odry/
znalezisko 20011006.5.01 - Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy); okolice Wrocławia
3f · 20011006.5.01
leg. Marek Snowarski
/okolice Wrocławia/
literatura · references
· Sarnari, M., 1998 — Monografia illustrata del Genere Russula in Europa. Tomo Primo. p.492 [46]
· Skirgiełło A., 1991 — Flora Polska. Grzyby. Tom XX. Gołąbek (Russula). p.54 [20]
· Svrcek, M., Erhart J., Erhartova, M., 1984 — Holubinky. p.33 [37]
· Michael, Hennig, Kreisel., 1983 — Handbuch fur Pilzfreunde 5. Milchlinge und Taublinge (2 Auf. 1983) p.133 [18V]
· Einhellinger, A., 1985 — Die Gattung Rusula in Bayern. p.15 [50]
· Knudsen, H., Vesterholt, J., 2012 — Funga Nordica "2" p.165 [141]
obecnie nie jesteś zalogowany(a) — oglądasz okrojoną, przeglądową wersję atlasu — zaloguj się (pola w prawym górnym rogu każdej strony)
lub załóż konto dostępu o ile go jeszcze nie posiadasz

Copyright © 1997-2017 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
przeglądowa (zwykła) wersja atlasu 17.06.17 · ta strona była ostatnio zmieniana/last modified 01.05.2017 · powstała/was created 06.10.2001

Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl.pl/gatunki/Russula_atropurpurea.htm"> Russula atropurpurea (gołąbek ciemnopurpurowy) - Atlas grzybów Polski grzyby.pl</a>