Morchella esculenta Pers. var. rotunda

smardz jadalny odmiana okrągła
na stronie — owocnik · zarodniki · występowanie · wartość · uwagi
Morchella esculenta (smardz jadalny)
 ; copyright © by Vaclav Jakoubek

owocnik

Składa się z główki i trzonu, owocniki znacznie różniące się rozmiarem, od 30 mm do nawet 200(300) mm wysokości. Główka młoda szaroochrowa, potem ochrowożółta, miodowożółta, (z wiekiem ciemnieje, staje się bardziej rdzawa); kulista do jajowatej lub stożkowatej; proporcjonalnie do trzonu zwykle tak samo długa lub dłuższa, ale te proporcje mogą sie wahać w przedziale 1/3 - 2/3 długości trzonu; alweole nieregularnie rozmieszczone na powierzchni, bez wyraźnie rozgraniczających żeber; krawędzią przyrośnięta do trzonu; wewnątrz pusta. Trzon białawy do ochrowego, 50-90 x 20-40 mm, powierzchnia z drobnymi ziarenkami, gładka lub nieregularnie pomarszczona; pusty. Miąższ białawy, kremowy lub ochrowożółty, kruchy; smak i zapach przyjemne, specyficzne.

Fruitbody comprises of a head and a stipe, sporocarps considerably varying in size, from 30 mm even up to 200(300) mm high. Young gray-ochre, later ochre-yellow, honey-yellow (in age darkening, becomes more rusty); globose to oval or conical; proportionate to the stipe usually equally long or longer, but those proportions may oscilate in 1/3-2/3 of the stipe's length; alveole irregularly situated on the surface, without distictly dividing ribes; margin attached to the stipe; hollow inside. Stipe whitish to ochre, 50-90 x 20-40 mm, surface with fine granules, smooth or irregularly wrinkled; hollow. Flesh whitish, creamy or ochre-yellow, fragile; taste and smell pleasant, peculiar.

zarodniki

Wysyp zarodników biały. Zarodniki elipsoidalne, gładkie, bezbarwne, 17-24 x 11-15 µm.

Spore print white. Spores ellipsoid, smooth, hyaline, 17-24 x 11-15 µm.

występowanie

Gatunek podlega ochronie częściowej (poz. II.54 wg aktualnego rozporządzenia). Do ustawowej ochrony został włączony w 1983 roku. Za zezwoleniem może być pozyskiwany przez ręczny zbiór owocnikow. Ochronie podlegają tylko okazy rosnące poza terenem ogrodów, upraw ogrodniczych, szkółek leśnych oraz poza terenami zieleni.
Rzadki. Owocniki występują wczesną wiosną, w kwietniu i maju, pojedynczo lub w grupach, w lasach i zaroślach liściastych, w parkach, w ogrodach, w miejscach o żyznej glebie.

Rare. Spring, solitary or gregarious, in decidious forest, in parks and gardens.

wartość

Jadalny.

space

uwagi

Morchella esculenta var. umbrina (smardz jadalny odmiana ciemna)
Wyróżnia się szereg innych form na podstawie barwy i układu alweoli np. smardz jadalny odmiana ciemna (Morchella esculenta var. umbrina) (fot. obok) o ciemnym wnętrzu alweoli i kontrastująco jasnymi brzegami. Jest też szereg innych podobnych pokrewnych gatunków smardzy, zobacz smardzowate (Morchellaceae).

There are few other forms of smardz jadalny (Morchella esculenta) which differs with colour and alveoles pattern e.g. smardz jadalny odmiana ciemna (Morchella esculenta var. umbrina) with dark inner of alveoles and contrasty light ribes. Check also other species in smardzowate (Morchellaceae) family.
literatura · references
· Gumińska B., Wojewoda W., 1983 — Grzyby i ich oznaczanie. p.131 [5]
· Breitenbach J., Kraenzlin F., 1981 — Fungi of Switzerland 1 - Acomycota. p.4 [26I]
· Dermek A., 1988 — Grzyby znane i mniej znane. p.21 [9]
· , 2014 — Rozporządzenie Ministra Środowiska 2014 z dnia 9 października 2014r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów. [50.14]
obecnie nie jesteś zalogowany(a) — oglądasz okrojoną, przeglądową wersję atlasu — zaloguj się (pola w prawym górnym rogu każdej strony)
lub załóż konto dostępu o ile go jeszcze nie posiadasz

Copyright © 1997-2017 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
przeglądowa (zwykła) wersja atlasu 17.07.03 · ta strona była ostatnio zmieniana/last modified 19.04.2017 · powstała/was created 15.06.2002

Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl.pl/gatunki/Morchella_esculenta_var._rotunda.htm"> Morchella esculenta var. rotunda (smardz jadalny odmiana okrągła) - Atlas grzybów Polski grzyby.pl</a>