Leccinum

koźlarz
na stronie — oznaczanie
Grzyby mikoryzowe, poszczególne gatunki ściśle związane z określonymi gatunkami drzew liściastych i iglastych. Niegdyś wyróżniano ledwie kilka gatunków zbiorowych wśród koźlarzy. Obecnie wyróżnia się kilkanaście do kilkudziesięciu drobnych gatunków.
Wszystkie gatunki koźlarzy są jadalne - trzony zwykle się odrzuca bo są bardzo łykowate. Koźlarze choć bez aromatu to jako jeden ze składników grzybów na gęsto mogą być przyjemne. Koźlarz babka i koźlarz czerwony wraz ze wszystkim swoimi odmianami (tj. w ujęciu systematycznym z pokrewnymi „drobnymi” gatunkami) jest dopuszczony do obrotu handlowego na terenie Polski.

oznaczanie

Grzyby naziemne o średnich lub dużych owocnikach. Kapelusz omszony lub gładki, od barwy białawej po różne odcienie brązu, żółci, czerwieni do prawie czarnej. Trzon stosunkowo długi, bez osłony, włóknisty, szorstki, z zadziorkami; te ciemniejsze od początku lub takie stają się z wiekiem. Pory drobne okrągławe, białawe, szarobrązowe, rzadziej żółtawe. Wysyp zarodników żółtobrązowawy do ciemnooliwkowego (oliwkowobrązowawego). Zarodniki eliptyczno-wrzecionowate. Gładkie. Miąższ często zmienia zabarwienie po przecięciu: czerwienieje, czernieje, błękitnieje, choć nie dotyczy to najpospolitszych gatunków.
Oznaczanie rozlicznych gatunków koźlarzy nie jest przedsięwzięciem beznadziejnym jeśli wiemy jakie cechy należy zebrać. Sama barwa kapelusza niewiele nam powie bo zostawia nas z grupą kilku gatunków do których dana barwa pasuje. Kolejne cechy pozwalają dojść do końca oznaczania; im więcej ich zbierzemy tym identyfikacja łatwiejsza i pewniejsza:
  1. drzewa w otoczeniu kilku metrów (wszystkie gatunki koźlarzy są związane mikoryzą z określonymi gatunkami drzew)
  2. barwa łuseczek na trzonie (egzemplarze w różnym wieku)
  3. barwę porów u młodych egzemplarzy; przebarwienie porów przy ucisku
  4. niezbędna jest dokładna obserwacja przebarwiania się miąższu na cięciu wzdłuż całego owocnika (obserwujemy zmiany barw w różnych miejscach kapelusza i trzonu, tempo narastania przebarwienia, przez jakie barwy przechodzi, tempo zanikania, zmiany w pierwszych minutach, po kilku godzinach i po upływie doby)
  5. przebarwienia podstawy trzonu, samoistne i przy otarciach
  6. skórka na brzegu kapelusza, czy wystaje poza rurki
  7. no i oczywiście należy zostawić ususzony egzemplarz dla ewentualnego przyszłego badania mikroskopowego (warto sporządzić wysyp); wysyp zarodników u koźlarzy robi się dość trudno i schną trudno, aby ułatwić schnięcie dobrze je pokroić na cieńsze plastry i w miarę szybko suszyć w ciepłym miejscu: na słońcu lub na kaloryferze jeśli to już sezon grzewczy,
  8. pod mikroskopem najważniejsza jest obserwacja budowy skórki kapelusza; rozmiar i kształt zarodników też mogą być ważne - choć tu nie ma dużej zmienności
  9. z reakcji makrochemicznych pożądana jest wiedza o zabarwieniu miąższu traktowanego formaliną i FeSO4
literatura · references
· http://www.entoloma.nl/html/leccinum_eng.html
obecnie nie jesteś zalogowany(a) — oglądasz okrojoną, przeglądową wersję atlasu — zaloguj się (pola w prawym górnym rogu każdej strony)
lub załóż konto dostępu o ile go jeszcze nie posiadasz

Copyright © 1997-2017 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
przeglądowa (zwykła) wersja atlasu 17.05.10 · ta strona była ostatnio zmieniana/last modified 18.04.2017 · powstała/was created 25.11.1997

Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl.pl/gatunki/Leccinum.htm"> Leccinum (koźlarz) - Atlas grzybów Polski grzyby.pl</a>