edible

Flammulina velutipes (Curtis) Singer (1951)

płomiennica zimowa (zimówka aksamitnotrzonowa) (Velvet foot, Enoki)
Flammulina velutipes
przymiar20 mm
na pniaku po klonie · on maple wood; 16.12.2000, okolice Obornik Śląskich; znal. 001216.4
copyright © by Marek Snowarski
Flammulina velutipes
na leżącej kłodzie klonu zwyczajnego (Acer platanoides) w łęgu jesionowo-olszynowym
Flammulina velutipes
przymiar50 mm
na pniaku po klonie · on maple wood
Flammulina velutipes
duża kępa młodych owocników na pniu (bukowym?) porośniętym przez mech · clustered on beech? stem

owocnik (Fruitbody)

Flammulina velutipes
Flammulina velutipes
Kapelusz pomarańczowożółty, czerwonożółtawy do brązowawożółtego, barwy miodu, w centrum ciemniejszy; (10)20 - 60(120) mm, młody wypukły, potem spłaszczony, stary powyginany; powierzchnia gładka, naga, w czasie wilgotnej pogody silnie śluzowata i błyszcząca; brzeg jaśniejszy i gdy wilgotny to wyraźnie przeświecająco prążkowany.

Blaszki barwy białawej z wiekiem żółtawe, stare łososiowe (ochrowożółtawe); szerokie (5-12 mm), różnej długości, prosto przyrośnięte do zatokowato wykrojonych.

Trzon brązowawy z żółtawym szczytem, ku podstawie nieco ciemniejszy do aksamitnoczarnego, może być cały tej barwy; 30-100 x (2)3-12(20) mm, dość smukły, równogruby z szerszym szczytem, rośnie w wiązkach, trzony poszczególnych owocników są zrośnięte podstawami i często tworzą korzeniaste zakończenie zagłębione w podłożu; bez pierścienia; pełny, z wiekiem pusty; powierzchnia delikatnie aksamitna, tylko w górze naga, lepka.

Miąższ barwy białawej, kremowej do żółtawej, niezmienny; zapach przyjemny; smak łagodny; w kapeluszu cienki, konsystencja elastyczna, w trzonie chrząstkowaty.

Pileus orange-yellow, red-yellow to brown-yellow, like honey, darker in the center; (10)20 - 60(120) mm, convex when young, then plane and undulating at age; surface smooth, glabrous, during wet weather slimy and shining; margin paler and when wet distinctly striate.

Lamellae at first whitish, yellow to salmon-ocher in age; broad (5-12 mm), adnate to andexed.

Stipe brown with paler top, toward base darker toward velvety-black, could be entirely dark brown or black at maturity; 30-100 x (2)3-12(20) mm, slender, equal, enlarged at apex; grows clustered so stipes are connected at the base and often form root-like structure which is hidden in substrate; veil absent; solid, hollow in age; surface finely pubescent, at apex glabrous and sticky.

Flesh whitish, creme to yellowish, unchanging; smell pleasant; taste mild; in cap thin, elastic; in stipe cartilaginous.

zarodniki (Spores)

Wysyp zarodników biały, kremowobiaławy do jasnożółtawego. Zarodniki elipsoidalne do prawie cylindrycznych, gładkie bez pory rostkowej, bezbarwne, (6)8 - 9(11) x (3)4.5 - 6 µm.

Spore print white to pale yellow. Spores ellipsoid to almost cylindric, smooth, without germ pore, hyaline, (6)8 - 9(11) x (3)4.5 - 6 µm.

występowanie

Pospolity. Owocuje od września do kwietnia, szczególnie obficie w listopadzie, zimą w okresach bezmroźnych i wczesną wiosną, rzadko w innych porach roku. Owocniki znoszą mrozy i po ich ustąpieniu rozwijają się dalej. Owocniki wyrastają w większych grupach, po kilka do kilkunastu owocników w wiązce, na drewnie drzew liściastych, głównie wierzb, olsz, topoli, wiązów, rzadziej buka, bardzo rzadko świerku. Daje się łatwo uprawiać lecz z uwagi na niewielki rozmiar owocników uprawiany jest jedynie amatorsko.

Common. Late fall, early spring and during warm periods of winter, rarely at other parts of the year. Could survive frost and grow again. Clustered on hardwoods wood, willow, alder, hornbeam, beech, rarely on spruce. Could be easily cultivated.

wartość (Importance)

Jadalny. Do spożycia przeznacza się kapelusze, zwłaszcza na zupę, są one bardzo smaczne. Próbowałem kapelusze tradycyjnie duszone z olejem i cebulką, potem osolone i popieprzone. Istotnie są smaczne.

Edible and tasty.

gatunki podobne

Bardzo charakterystyczna jest pora występowania zimówki i aksamitna powierzchnia trzonu który u podstawy jest ciemnobrązowy do czarnego. Jesienią i wiosną mogą być mylone z innymi grzybami rosnącymi w kępkach na drzewie jak: maślanki (Hypholoma) w tym trująca łysiczka trująca (Hypholoma fasciculare), ma ona bardzo gorzki smak i ciemny wysyp zarodników.

space

płomiennica letnia (Flammulina fennae) pokrewna, jadalna zimówka z jasnym kapeluszem i czysto białymi blaszkami.

space

Na korzeniach wilżyny ciernistej (Ononis spinosa) rośnie inna zimówka Flammulina ononidis.

Very characteristic for Velvet Foot is growing season, velvety stipe surface which is dark brow to blackish at the base. In autumn and spring could be found other clustered fungi like Hypholoma and among them highly toxic Sulphur Tuft (Hypholoma fasciculare) which has very bitter flesh and dark spore print. Deadly toxic Galerina margina also has dark, rusty brown spore print. Other close Flammulina species are aestivalis form which grows in summer and has darker cap, and paler, only slightly velvet stipe. Flammulina ononidis grown on Ononis spinosa roots.

uwagi (Remarks)

Cechy rodzaju Rodzaj liczy trzy gatunki, rosną na drewnie, zazwyczaj zimą lub wczesną wiosną. Podobne są do pieniążków (Collybia) od których różnią się palisadowo ułożonymi strzępkami w skórce kapelusza; u pieniążków te strzępki są leżące.
Inne fotografie · Additional photographs
Flammulina velutipes
kępa młodych owocników na leżącym na ziemi klocu bukowym · young sporocarps clustered on beech stem
Flammulina velutipes
duża kolonia owocników na drewnie bukowym · large cluster on beech wood
Copyright © 1997-2017 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 15.02.2017.www · ostatnio zmieniana/last modified 22.11.2009 · została utworzona/was created 11.10.1997
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Flammulina_velutipes.htm">płomiennica zimowa - Flammulina velutipes - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>