owocnik (Fruitbody)

Młode owocniki kuliste, chronione osłoną całkowitą, której resztki są u części gatunków widoczne w postaci łatek na kapeluszu i pochwy u podstawy. Dodatkowo występuje osłona częściowa której pozostałością jest pierścień, nie u wszystkich gatunków występujący, pierścień może być rowkowany lub gładki. Ważną cechą wyróżniającą jest prążkowanie brzegu kapelusza lub jego brak. Blaszki wyraźnie lub niewyraźnie wolne. Przeważnie białej barwy. Trzon łatwo wyłamuje się z kapelusza. Wysyp zarodników biały. Zarodniki okrągławe do owalnych, rzadziej niemal cylindryczne; gładkie, amyloidalne lub nie amyloidalne.

Young sporocarps covered with universal veil which remnants are sometimes visible as warts on cap surface or volva at stipe base. Some species have distinct membranous ring. Ring may be striate or non striate which is important character. Other important character is striate cap margin. Lamellae free or indistinct free. Usually white or whitish. Stipe easily separable from cap. Spore print white. Spores globose, ovoid, rarely ellipsoid, smooth, amyloid or inamyloid.

wartość (Importance)

Niektóre gatunki śmiertelnie trujące w tym najniebezpieczniejszy muchomor zielonawy (Amanita phalloides). Są też gatunki słabiej trujące, niejadalne i jadalne.

Some species deadly poisonous, among them most infamous Death Cap (Amanita phalloides). There are also not so poisonous Amanitas and even edible ones.

dla grzybiarzy

Grzyby kapeluszowe o białych, wolnych blaszkach i białej barwie wysypu zarodników. Dla oznaczenia gatunków muchomorów konieczne jest zwrócenie uwagi na resztki osłony owocnika - zwykle dobrze rozwiniętej. W miarę wzrostu owocnika rozrywa się ona i pozostaje u części gatunków jako pierścień lub łatki na kapelusza, oraz jako ornamentacja lub pochwa u podstawy trzonu. Kształt podstawy trzonu i detale jego budowy są ważną cechą diagnostyczną przy oznaczaniu muchomorów.

space

Wśród muchomorów znajdują się zarówno cenione gatunki jadalne, jak i trujące, w tym najgroźniejszy, śmiertelnie trujący muchomor zielonawy (m. sromotnikowy) (Amanita phalloides).

k 1. Sekcja Vaginatae|Trzon bez pierścienia, brzeg kapelusza prążkowany Zarodniki nie amyloidalne.
k 1.1.|Podstawa trzonu z workowatą pochwą.
k 1.1.1.|Kapelusz szary lub biały.
ediblekapelusz szary lub białawy; z wyraźnym garbkiem; trzon pusty; zarodniki kuliste

space

muchomor srebrzysty · Amanita argentea

Amanita mairei
red listGREJk. srebrzystoszary, bez garbka; trzon gąbczasty; zarodniki szeroko elipsoidalne

space

k 1.1.2.| Kapelusz pomarańczowy do brązowego.
edibleGREJKapelusz pomarańczowy; trzon i pochwa blado pomarańczowe

space

ediblekapelusz rdzawy do jasno-rdzawobrązowego; trzon brązowawy, jasnordzawy; pochwa biała z rdzawymi lub białawoczerwonymi plamami

space

ediblered listGREJkapelusz żółtobrązowy, później umbrowo- do szarobrązowego, często z ciemniejszą strefą pierścieniową; trzon brązowawy; pochwa biała

space

muchomor szaropłowy · Amanita lividopallescens

k. ochrowoszary, młody często białawy z rdzawymi plamam; trz. blady, z kłaczkami, młody z grubym ale nietrwałym pierścieniem

space

pochwa silna, długa i bardzo gruba (do 10mm grubości)
k 1.2.| Podstawa trzonu z nietrwałą pochwą.
edibleGREJk. duży, brązowawy, czerwonawo-żółtobrązowy; szarobrązowy; brzeg silnie prążkowany; pochwa szara

space

GREJk. bardzo mały; szarobrązowy, szary; podstawa trz. zgrubiała bez śladów pochwy

space

k 2.| Trzon ze skórzastym pierścieniem. Zarodniki amyloidalne. Podrodzaj Lepidella.
k 2.1.| Brzeg kapelusza karbowany. Pierścień nie karbowany.
k 2.1.1.| Postawa trzonu z krótką, przylegającą pochwą, zwykle nie bulwiasta.
poisonousk. brązowy z licznymi białymi łątkami; miąższ pod skórką kapelusza biały

space

toxick. ochrowy, woskowożółty, z nielicznymi białymi resztkami osłony

space

GREJk. ochrowobiaławy, cielisty; t. wysmukły o podstawie z obrzeżoną kulistą bulwką, głęboko zagłębiony w ziemi

space

k 2.1.2.|podstawa trzonu bulwiasta z resztkami osłony w postaci kłaczków ułożonych w wałeczki
toxick. czerwony; miąższ pod skórką kapelusza pomarańczowo-żółty

space

toxicred listGREJk. brązowy, żółtobrązowy; miąższ pod skórką kapelusza żółto-brązowy

space

k 2.2.| Brzeg kapelusza nie karbowany
k
Amanita virosa
2.2.1.|Podstawa trzonu ze skórzastą, workowatą pochwą. Pierścień skórzasty i delikatnie strefowany lub (A. ovoidea) z mączystą powierzchnią;
zobacz też porównanie, synonimy grupy gatunków (Amanita phalloides-virosa-verna-synonimy)
poisonouskapelusz oliwkowozielony, brązowozielony z ciemniejszymi grubymi promieniście rozmieszczonymi włókienkami; trzon biały z oliwkowozielonymi zygzakami; pochwa i blaszki białe; zapach słodkawy, miodowy

space

poisonousGREJforma albinotyczna poprzedniego, widoczne pozostaje włókienkowata struktura kapelusza i trzonu; na wysuszonych egzemplarzach może być wyraźniejszy zielonkawy odcień
poisonousmniejszy od powyższych; czysto biały kapelusz i trzon; powierzchnia kapelusza delikatnie włókienkowata lub gładka

space

poisonousprawdopodobnie w Polsce nie występuje; gatunek ciepłolubny
poisonousred listk. biały; szeroko-stożkowaty, potem z garbkiem, bez resztek osłony; t. z obfitymi, włóknistymi, przylegającymi resztkami osłony i ściśle przylegającą pochwą; zapach nieprzyjemny; wszystkie części owocnika z KOH dają intensywną żółtą reakcję

space

k 2.2.2.| Podstawa trzonu prawie kulisto zgrubiała i obrzeżona. Pierścień gładki.
toxick. jasnożółty lub biały, zwykle z licznymi białymi lub białawymi łatkami; miąższ o wyraźnym zapachu surowych ziemniaków

space

toxick. brązowy z nielicznymi szarymi łatkami; zapach jak u poprzedniego gatunku

space

k 2.2.3.| Podstawa trzonu cebulowato zgrubiała lub nie, bez pozostałości osłony. Pierścień karbowany lub delikatnie strefowany
ediblek. żółtobrązowy, liliowobrązowy, rzadziej białawy; z wieloma podobnie zabarwionymi małymi łatkami; trzon tej samej barwy, różowy lub żółtawy; pierścień prążkowany; miąższ czerwienieje

space

edible
Amanita spissa
Amanita spissa
Kapelusz szary, żółtawoszary, szarobrązowy, rzadziej białawy z licznymi drobnymi łatkami barwy jasno do ciemnoszarej.

space

Lasy liściaste i iglaste.

muchomor szorstki · Amanita franchetii

Amanita aspera sensu auct. mult.
toxicred listGREJk. i t. szarożółtawe; pierścień żółto obrzeżony; m. biały

space

non edibleGREJk. szarobiaławy, srebrno- do zielonkawoszarego, ze stożkowatymi, szpiczastymi łatkami; wysyp zarodników, blaszki i miąższ zielonkawe; zapach nieprzyjemny

space

 · Amanita vittadinii

k. białawy z szerokimi przylegającymi łatkami, trzon z łuseczkami; bl. zielonkawe; wysyp biały; zapach słodkawy

space

ediblered listGREJk. biały do brązowawoszarego, z grubymi, stożkowatymi łuseczkami, z brzegu kapelusza zwieszają się resztki osłony; bl. białe do kremowych

space

Copyright © 1997-2017 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 15.02.2017.www · ostatnio zmieniana/last modified 10.10.2012 · została utworzona/was created 14.11.1997
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Amanita.htm">muchomor - Amanita - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>