toxic

Agaricus xanthodermus Genev. (1876)

pieczarka karbolowa (pieczarka cuchnąca, pieczarka żółtawa)
Agaricus xanthoderma
Agaricus xanthodermus
16.09.2001, Wrocław; znal. 010916.2
copyright © by Marek Snowarski
Agaricus xanthodermus
Agaricus xanthodermus

owocnik (Fruitbody)

Kapelusz biały, kremowy, czasem ciemniejszy w centrum, z wiekiem czasami przebarwia się w kierunku szaro-brązowego; (6070 - 150 mm, początkowo półkulisty, trapezoidalny, potem wypukły, dojrzały rozpostarty; powierzchnia kapelusza młodych owocników przy otarciu jasnożółta, barwa ta zanika przy wysychaniu, gładka, z wiekiem pękająca na drobne łuseczki; brzeg wystaje poza blaszki, początkow podwinięty.

Blaszki młode różowawo-szare, dojrzałe ciemnobrązowe; brzuchate, wolne; ostrze gładkie.

Trzon biały, powierzchnia w podstawie trzonu przy otarciu natychmiast przebarwia się intensywnie jaskrawo żółto; 60-125 × 10-18 mm, równogruby, podstawa zwykle bulwiasto rozszerzona; powierzchnia poniżej pierścienia gładka, ewentualnie włókienkowata. Pierścień wysoko w górze trzonu (na 0.7-0.9 wysokości trzonu), dość cienki i delikatny, na obwodzie z dużymi łuseczkami, biały.

Miąższ biały, na cięciu w podstawie trzonu silnie żółknący, przebarwienie jest nietrwałe i zanika. Zapach przy przecięciu silny, nieprzyjemny, karbolu (fenolu, atramentu), może też być słaby. Zapach ten jest szczególnie wyraźny przy obróbce termicznej (np. gotowanie, smażenie). Smak łagodny, nieprzyjemny. Z KOH 10% żółte przebarwienie powierzchni i podstawy trzonu oraz miąższu. Reakcja Schaeffera negatywna zarówno w kapeluszu i trzonie, jak i miąższu.

zarodniki (Spores)

Wysyp zarodników czekoladowobrązowy. Zarodniki szerokoelipsoidalne, gładkie, bez pory rostkowej, 5-6.5 × 4-5 µm.

występowanie

Częsta. Owocniki wyrastają od lata do jesieni, pojedynczo lub w grupach, w lasach liściastych, w parkach, na poboczach dróg, na terenach trawiastych, w miejscach żyznych, bogatych w szczątki organiczne.

wartość (Importance)

Trujący.

Poisonous.

uwagi (Remarks)

W grupie pieczarek o zapachu fenolu i żółknącym w podstawie trzonu miąższu, znajdują się też szaro, szarobrązowe Agaricus moelleri (=Agaricus praeclaresquamosus) i Agaricus phaeolepidotus.

wybrane znaleziska · selected collections

Agaricus xanthodermus
5f · 01 09 16 2 (Marek Snowarski)
(Wrocław)
Copyright © 2003-2017 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 15.02.2017.www · ostatnio zmieniana/last modified 17.11.2009 · została utworzona/was created 20.02.2003
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Agaricus_xanthodermus.htm">pieczarka karbolowa - Agaricus xanthodermus - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>